> For the complete documentation index, see [llms.txt](https://learn.vispeahen.com/llms.txt). Markdown versions of documentation pages are available by appending `.md` to page URLs; this page is available as [Markdown](https://learn.vispeahen.com/veri-yonetimi/veri-modelleme/model-yonetimi/kolon-islemleri/hesaplanmis-kolon-ekleme.md).

# Hesaplanmış Kolon Ekleme

Hesaplanmış Kolon (Calculated Column) özelliği, veri modeli içerisinde mevcut kolonlar kullanılarak yeni alanlar oluşturulmasını sağlar. Oluşturulan kolonlar fiziksel veri kaynağında yer almaz ve yalnızca ilgili veri modeli içerisinde kullanılır.

Bu özellik sayesinde mevcut verilerden yeni bilgiler üretilebilir, veri hazırlama süreçleri model seviyesinde gerçekleştirilebilir ve dashboard geliştirme aşamasında tekrar eden hesaplamalar merkezi olarak yönetilebilir.

Örneğin;

* Satış ve maliyet bilgileri kullanılarak kâr tutarı hesaplanabilir.
* Tarih alanlarından yıl, çeyrek veya ay bilgileri üretilebilir.
* Birden fazla metin alanı birleştirilebilir.
* Koşullu ifadeler kullanılarak kategorik alanlar oluşturulabilir.
* Veri tipleri dönüştürülebilir.

{% hint style="info" %}
Hesaplanmış kolonlar veri modeli seviyesinde oluşturulur ve ilgili veri modelini kullanan tüm dashboardlarda kullanılabilir.
{% endhint %}

### Hesaplanmış Kolon Oluşturma

Yeni bir hesaplanmış kolon oluşturmak için ilgili tablo üzerinde bulunan **Add+** butonu kullanılır.

<figure><img src="/files/P2ZTeQ8OX6DB4Vzo90pn" alt=""><figcaption></figcaption></figure>

Butona tıklandığında **Calculated Column Editor** ekranı açılır.

<figure><img src="/files/VYWG4FXdgtqA6vlixZXY" alt=""><figcaption></figcaption></figure>

Bu ekran üzerinden yeni kolon tanımlanabilir ve hesaplama formülü oluşturulabilir.

### Calculated Column Editor

Calculated Column Editor ekranı, hesaplanmış kolon oluşturma sürecinde kullanılan tüm bileşenleri bir arada sunmaktadır. Ekran temel olarak üç bölümden oluşmaktadır:

{% tabs %}
{% tab title="Tablolar ve Kolonlar" %}
Ekranın sol tarafında veri modeli içerisinde bulunan tablolar ve kolonlar listelenir.

Bu alan üzerinden:

* Tablolar görüntülenebilir.
* Kolonlar görüntülenebilir.
* Arama yapılabilir.
* Kolonlar formül içerisine eklenebilir.

Bu yapı sayesinde kullanıcıların kolon isimlerini manuel olarak yazmasına gerek kalmadan formül oluşturabilmesi sağlanır.
{% endtab %}

{% tab title="Formül Editörü" %}
Ekranın orta bölümünde formül editörü yer almaktadır.

Hesaplanmış kolona ait hesaplama mantığı bu alanda tanımlanır.

Formül editörü içerisinde:

* Kolonlar kullanılabilir.
* Fonksiyonlar çağrılabilir.
* Matematiksel işlemler gerçekleştirilebilir.
* Koşullu ifadeler yazılabilir.
* Veri dönüşümleri yapılabilir.

Oluşturulan ifade, yeni kolonun üreteceği değerleri belirler.
{% endtab %}

{% tab title="Fonksiyon Kütüphanesi" %}
Ekranın sağ tarafında kullanılabilir fonksiyonlar yer almaktadır.

Fonksiyonlar kategoriler halinde listelenmektedir:

* Aggregate Functions
* Conditional Functions
* Date Functions
* Numeric Functions
* String Functions
* Type Conversion Functions

Arama alanı kullanılarak istenilen fonksiyona hızlı bir şekilde erişilebilir.

Bir fonksiyon seçildiğinde kullanım şekli ve açıklaması ekranın alt kısmında görüntülenir.

Bu yapı sayesinde formül geliştirme süreci kolaylaştırılır ve fonksiyonların doğru kullanımı desteklenir.
{% endtab %}
{% endtabs %}

### Kolon Adı ve Veri Tipi Tanımlama

Hesaplanmış kolon oluşturulurken aşağıdaki bilgiler tanımlanmalıdır:

**Kolon Adı:** Oluşturulacak kolonun veri modeli içerisinde görüntülenecek adıdır.Kolon adının açıklayıcı ve anlamlı olacak şekilde belirlenmesi önerilmektedir.

**Veri Tipi:** Yeni oluşturulacak kolonun veri tipi bu alanda belirlenir. Veri tipi seçimi, kolonun dashboard ve raporlarda doğru şekilde kullanılabilmesi açısından önemlidir.

Örneğin:

* Sayısal sonuç üreten hesaplamalarda Number
* Metinsel sonuç üreten hesaplamalarda Varchar
* Tarih bilgisi üreten hesaplamalarda Date

tipleri tercih edilmelidir.

### Hesaplanmış Kolonun Kaydedilmesi

Formül tanımlandıktan ve gerekli bilgiler girildikten sonra **Apply** butonu kullanılarak işlem tamamlanır. Başarılı şekilde oluşturulan hesaplanmış kolon ilgili tablo altında görüntülenir ve veri modelinin bir parçası haline gelir.

Oluşturulan kolonlar:

* Dashboardlarda kullanılabilir.
* Filtrelerde kullanılabilir.
* Görselleştirmelerde kullanılabilir.
* Hesaplamalarda kullanılabilir.
* Diğer hesaplanmış kolonlar tarafından referans alınabilir.

{% hint style="info" %}
Hesaplanmış kolonlar yalnızca ilgili veri modeli içerisinde geçerlidir. Veri kaynağındaki fiziksel tablo yapısını değiştirmez ve kaynak sistem üzerinde herhangi bir güncelleme gerçekleştirmez.
{% endhint %}

### Kullanım Senaryoları

Hesaplanmış kolonlar aşağıdaki gibi birçok farklı senaryoda kullanılabilir:

* Kâr hesaplamaları oluşturmak
* İndirim oranları hesaplamak
* Tarih alanlarından yeni tarih hiyerarşileri üretmek
* Ürün veya müşteri segmentleri oluşturmak
* Veri tiplerini dönüştürmek
* Dashboardlarda kullanılacak iş kurallarını model seviyesinde tanımlamak

Bu sayede veri hazırlama süreçlerinin önemli bir bölümü dashboard geliştirme aşamasına geçmeden önce veri modeli içerisinde tamamlanabilir.


---

# Agent Instructions
This documentation is published with GitBook. GitBook is the documentation platform designed so that both humans and AI agents can read, navigate, and reason over technical content effectively. Learn more at gitbook.com.

## Querying This Documentation
If you need additional information that is not directly available in this page, you can query the documentation dynamically by asking a question.

Perform an HTTP GET request on the current page URL with the `ask` query parameter, and the optional `goal` query parameter:

```
GET https://learn.vispeahen.com/veri-yonetimi/veri-modelleme/model-yonetimi/kolon-islemleri/hesaplanmis-kolon-ekleme.md?ask=<question>&goal=<endgoal>
```

`ask` is the immediate question: it should be specific, self-contained, and written in natural language.
`goal` is optional and describes the broader end goal you are ultimately trying to accomplish on behalf of the user. GitBook uses it to tailor the answer towards what is most useful for that goal.

The response will contain a direct answer to the question and relevant excerpts and sources from the documentation.

Use this mechanism when the answer is not explicitly present in the current page, you need clarification or additional context, or you want to retrieve related documentation sections.