Sunburst: Halkalı Hiyerarşi

Güneş Işını Grafiği (Sunburst Chart), hiyerarşik verilerin merkezden dışa doğru yayılan iç içe geçmiş halkalar (katmanlar) halinde gösterilmesini sağlayan görsel bileşendir. Merkezdeki en iç halka hiyerarşinin en üst seviyesini (ana kategoriyi) temsil ederken, dışa doğru genişleyen her bir halka alt kırılımları gösterir.

Güneş Işını Grafiği; bölge-ülke-şehir bazlı satış dağılımları, organizasyonel hiyerarşi analizleri, ürün portföyü kırılımları, web sitesi kullanıcı gezinme yolları (navigation paths) ve benzeri çok katmanlı veri analizlerinde kullanılmak üzere tasarlanmıştır.

Grafiğin öne çıkan özelliklerinden biri, karmaşık ve çok seviyeli veri yapılarını tek bir dairesel formda özetleyebilmesidir. Her bir dilimin açısı (büyüklüğü), temsil ettiği sayısal ölçü değerine göre oransal olarak hesaplanır.

Not: Güneş Işını Grafiği, verilerin ana kategori, alt kategori, detay şeklinde birbirine bağlı olduğu hiyerarşik ve çok boyutlu analizler için idealdir. Verilerinizde bu tarz ardışık alt kırılımlar bulunmuyorsa ve sadece tek boyutlu bir dağılımı (örneğin yalnızca bölgelere göre toplam satışlar) inceleyecekseniz, Pasta Grafiği (Pie Chart) veya Halka Grafiği (Radial/Donut Chart) kullanılması görsel olarak çok daha uygun ve anlaşılır olacaktır.

Güneş Işını Grafiğinin Eklenmesi

Güneş Işını Grafiği eklemek için Plugin Listesi içerisinden Sunburst bileşeni seçilir ve kumanda tablosuna eklenir.

Grafik eklendikten sonra hiyerarşiyi oluşturacak Seviye (kategori) alanları ve dilim büyüklüklerini belirleyecek Ölçü Değeri alanı eşleştirilerek yapılandırma tamamlanır.

Güneş Işını Grafiği Araçları

Güneş Işını Grafiği seçildiğinde üst menüde aşağıdaki araçlar görüntülenir.

1. Araçları Aç/Kapat: Görsel ile ilgili düzenleme yapılan ikonların açıp kapatıldığı ikondur.

2. Veri: Kullanıcının kendi verileriyle görseli şekillendireceği alandır.

3. Ayarlar: Görselin renk/başlık gibi biçimsel özelliklerinin değiştirildiği alandır.

4. Koşulsal Formatlama: Grafik üzerinde tanımlanan belirli bir kural neticesinde verileri gözle daha kolay bir şekilde taramak için renksel biçimlendirmeler yapılan alandır

5. Etkileşim: Görselden diğer görsellere filtre verilen alandır.

6. Navigasyon: Görselden belirlenen parametreye göre navigasyon verilen alandır.

7. Yenile: Veri alanı ile grafiğin çalışması ve grafiğin yenilenmesini sağlar.

8. Kaldır: Görseli silmek için kullanılan alandır. “Kaldır” ikonuna tıklandığında “Bu görseli silmek istiyor musunuz?” şeklinde uyarı çıkmaktadır.

Not: Koşulsal Formatlama, Etkileşim ve Navigasyon ayarları tüm görsel bileşenlerde ortak olarak kullanıldığından ilgili bölümler ayrı başlık altında açıklanmaktadır.

Veri Yapılandırması

Güneş Işını Grafiğinin oluşturulabilmesi için kullanılacak veri alanlarının tanımlanması gerekmektedir. Bu işlem Veri ekranı üzerinden gerçekleştirilir.

Tablolar & Kolonlar : Seçili modelde var olan tablo ve kolonların bulunduğu alandır. Tablolar & Kolonlar bölümünde yer alan kolonlar, sağ tarafta bulunan bölümlere sürükle-bırak ile eklenir.

Kolon Eşleştirmeleri

• Sıralama ve Limit: Kolon verisinin artan/azalan şekilde sıralamasının yapıldığı alandır.

• Seviye: Grafiğin kategorik alana göre değişiminin görselleştirilmesi için kullanılan alandır. (Birden fazla kategorik alan gösterimi iç içe geçmiş halkalar şeklinde gösterilmektedir)

• Ölçü Değeri: Grafiği şekillendirmek için kullanılacak sayısal verinin eklendiği alandır.

• Saklı Alan: Grafikte görüntülenmeyecek ancak sıralama veya hesaplama işlemlerinde kullanılacak kolonların eklenmesini sağlar.

Yapılandırma Ayarları

Pasta Grafiğine ait görünüm ve davranış ayarları Ayarlar ekranı üzerinden yönetilir.

Genel Görünüm

• Arkaplan Rengi: Grafiğin arka plan rengini belirlemenizi sağlar. Renk seçimi, mevcut palet üzerinden yapılabilir.

• Palet: Grafik, seçilen renk paletine göre renklendirilir.

Legend Konfigürasyonu

• Göstergeleri Göster: Legend alanını açıp kapatır.

• Gösterge Yazı Stili: Legend içindeki yazıların fontunu belirler.

• Gösterge Yazı Rengi: Legend yazılarının rengini değiştirir. Yanındaki siyah kutu mevcut rengi gösteriyor.

• Gösterge Yazı Boyutu: Legend yazılarının büyüklüğünü belirler.

Diğer

Diğer alanında bulunan bu seçenek koşulsal formatlamanın grafikte gösterilip gösterilmeyeceğini kontrol eder. Koşulsal Formatlamayı Göster açık olduğunda, daha önce tanımladığın koşullara göre renk, vurgu vb. biçimlendirmeler grafiğe uygulanır. Kapattığında ise koşullar tanımlı kalabilir ancak görsel üzerinde gösterilmez.

Başlık Ayarları

• Başlık: Grafiğe verilecek başlığın tanımlandığı alandır.

• Başlık Hizası: Grafik başlığının sola, ortaya veya sağa hizalanmasını sağlar.

• Başlık Yazı Stilleri: Grafik başlığının kalın, italik veya altı çizili gibi yazı stilleriyle biçimlendirilmesini sağlar.

• Başlık Yazı Stili: Grafik başlığında kullanılacak yazı tipini (font) belirlemenizi sağlar.

• Başlık Yazı Rengi: Grafik başlığının metin renginin değiştirilmesini sağlar.

• Başlık özelliklerini rapordaki diğer pluginlere uygula: Tanımlanan başlık ayarlarının (stil, renk, hizalama vb.) aynı dashboard içindeki diğer grafik bileşenlerinin başlıklarına da otomatik olarak uygulanmasını sağlar.

Veri Yok Ayarları

• Veri Yok Açıklaması: Veri gelmediğinde kullanıcıya gösterilecek mesajı belirler. Default olarak “Seçilen kriterlerde veri bulunamadı. Plugin görselleştirilemedi.” mesajı görünür.

• Veri Yok Yazı Stilleri: Mesajı kalın , italik veya altı çizili yapmanı sağlar.

• Veri Yok Yazı Stili: Yazı tipini/fontunu belirler.

• Veri Yok Yazı Boyutu: Mesajın font büyüklüğünü belirler.

• Veri Yok Yazı Rengi: Mesajın hangi renkte gösterileceğini belirler.

Kullanım Örneği

Sunburst grafiği, hiyerarşik verilerin iç içe halkalar şeklinde görselleştirilmesini sağlar. Veriler merkezden dışa doğru farklı seviyelerde gösterilir. Her halka, hiyerarşideki bir seviyeyi; halka üzerindeki dilimlerin büyüklüğü ise ilgili değerin toplam içerisindeki payını temsil eder.

Örnekte satış verileri Ana Kategori > Alt Kategori > Ürün Grubu hiyerarşisine göre gösterilmektedir. İç halka ana kategorileri, sonraki halkalar ise bu kategorilere bağlı alt kategori ve ürün gruplarını temsil eder. Dilimlerin büyüklüğü Satış Hacmi (TL) değerine göre belirlenmektedir.

Grafikte bir dilimin üzerine gelindiğinde ilgili kategoriye ait detay bilgiler tooltip üzerinden görüntülenebilir. Örneğin Teknoloji ana kategorisinin satış hacmi ve toplam satış içerisindeki yüzdelik payı görüntülenebilir.

Sunburst grafiği özellikle aşağıdaki durumlarda kullanılabilir:

• Kategori ve alt kategori gibi hiyerarşik yapıların analiz edilmesi,

• Toplam değer içerisindeki kategori paylarının karşılaştırılması,

• Alt kırılımların bağlı oldukları üst kategorilerle birlikte incelenmesi,

• Satış, maliyet, gelir veya adet gibi ölçümlerin çok seviyeli dağılımının gösterilmesi.

Bu örnekte kullanılan alanlar:

• Level 1: Ana Kategori

• Level 2: Alt Kategori

• Level 3: Ürün Grubu

• Measure: Yıllık Satış Hacmi (TL)

Bu yapı sayesinde kullanıcı, toplam satış hacminin hangi ana kategorilerden oluştuğunu ve bu kategorilerin alt kırılımlarının satış içerisindeki dağılımını tek bir görsel üzerinden inceleyebilir.