Multi Axis Line Chart: Çok Eksenli Grafik
Çok Eksenli Grafik, bir veya birden fazla ölçü alanının aynı grafik üzerinde sütun (bar), çizgi (line) veya her iki grafik türü birlikte kullanılarak görselleştirilmesini sağlayan görsel bileşendir.
Grafik; farklı ölçü alanlarının aynı kategori üzerinde karşılaştırılmasını, farklı eksenlerde analiz edilmesini ve tek bir görsel üzerinden daha kapsamlı değerlendirmeler yapılmasını sağlar.
Çok Eksenli Grafik; satış-kâr, gelir-maliyet, hedef-gerçekleşen, adet-ciro veya benzeri birbirinden farklı ölçülerin aynı anda analiz edilmesi gereken senaryolarda kullanılmak üzere tasarlanmıştır.
Grafiğin en önemli özelliklerinden biri, bar ve line grafiklerinin birlikte kullanılabilmesidir. Böylece aynı grafik üzerinde hem sütun hem de çizgi serileri oluşturularak farklı metrikler eş zamanlı olarak analiz edilebilir.
Ayrıca Renge Göre Değişim alanı kullanılarak veriler ikinci bir kategoriye göre ayrıştırılabilir. Bu durumda Y Ekseni > Eksen Tipi ayarından Single Stack seçildiğinde sütunlar aynı kategori altında üst üste (stacked) gösterilir. Bu özellik sayesinde kategori içerisindeki alt kırılımlar tek bir sütun üzerinde birlikte analiz edilebilir.
Not: Çok Eksenli Grafik, aynı kategori üzerinde birden fazla ölçü alanının karşılaştırılması gereken analizlerde kullanılmalıdır. Tek bir ölçü alanının basit karşılaştırmaları için Column Chart veya Bar Chart gibi grafikler daha uygun olabilir.
Çok Eksenli Grafiğin Eklenmesi
Çok Eksenli Grafik eklemek için Plugin Listesi içerisinden Multi Axis Chart bileşeni seçilir ve kumanda tablosuna eklenir.
Grafik eklendikten sonra kategori alanı, bar ve line olarak gösterilecek ölçü alanları belirlenerek yapılandırma tamamlanır.
Çok Eksenli Grafik Araçları
Çok Eksenli Grafik seçildiğinde üst menüde aşağıdaki araçlar görüntülenir.
Araçları Aç/Kapat: Görsel ile ilgili düzenleme yapılan ikonların açıp kapatıldığı ikondur.
Veri: Kullanıcının kendi verileriyle görseli şekillendireceği alandır.
Ayarlar: Görselin renk/başlık gibi biçimsel özelliklerinin değiştirildiği alandır.
Koşulsal Formatlama: Grafik üzerinde tanımlanan belirli bir kural neticesinde verileri gözle daha kolay bir şekilde taramak için renksel ya da şekilsel biçimlendirmeler yapılan alandır.
Etkileşim: Görselden diğer görsellere filtre verilen alandır.
Navigasyon: Görselden belirlenen parametreye göre navigasyon verilen alandır.
Yenile: Veri alanı ile grafiğin çalışması ve grafiğin yenilenmesini sağlar.
Kaldır: Görseli silmek için kullanılan alandır. “Kaldır” ikonuna tıklandığında “Bu görseli silmek istiyor musunuz?” şeklinde uyarı çıkmaktadır.
Not: Koşulsal Formatlama, Etkileşim ve Navigasyon ayarları tüm görsel bileşenlerde ortak olarak kullanıldığından ilgili bölümler ayrı başlık altında açıklanmaktadır.
Veri Yapılandırması
Çok Eksenli Grafiğin oluşturulabilmesi için kullanılacak veri alanlarının tanımlanması gerekmektedir. Bu işlem Veri ekranı üzerinden gerçekleştirilir.
Tablolar & Kolonlar : Seçili modelde var olan tablo ve kolonların bulunduğu alandır. Tablolar & Kolonlar bölümünde yer alan kolonlar, sağ tarafta bulunan bölümlere sürükle-bırak ile eklenir.
Kolon Eşleştirmeleri
Sıralama: Kolon verisinin artan/azalan şekilde sıralamasının yapıldığı alandır.
Kategori: Grafikte X ekseninde gösterilecek kategorik alanın tanımlandığı bölümdür.
Kolonlar: Sütun (Bar) olarak gösterilecek sayısal ölçü alanlarının eklendiği bölümdür. Bir veya birden fazla ölçü alanı eklenebilir.
Çizgiler: Çizgi (Line) olarak gösterilecek sayısal ölçü alanlarının eklendiği bölümdür. Bir veya birden fazla ölçü alanı eklenebilir.
Renge Göre Değişim: Grafikte yer alan serilerin ikinci bir kategoriye göre ayrıştırılmasını sağlar. Bu alan kullanıldığında grafik farklı kategorilere göre renklendirilir. Ayrıca Y Ekseni > Eksen Tipi bölümünde Single Stack seçilerek aynı kategori altındaki seriler üst üste (stacked) görüntülenebilir.
Saklı Alan:Grafikte görüntülenmeyecek ancak sıralama, filtreleme veya hesaplama işlemlerinde kullanılacak kolonların eklenmesini sağlar.
Yapılandırma Ayarları
Çok Eksenli Grafiğe ait görünüm ve davranış ayarları Ayarlar ekranı üzerinden yönetilir.
Genel Görünüm
Arkaplan Rengi: Grafiğin arka plan rengini belirlemenizi sağlar. Renk seçimi, mevcut palet üzerinden yapılabilir.
Palet: Grafik, seçilen renk paletine göre renklendirilir.
Çizgi Kalınlığı: Çizgi grafiğinde yer alan çizgilerin belirlenen kalınlıkta gösterilmesini sağlar.
Nokta Boyutu: Çizgi grafiğindeki veri noktalarının belirlenen boyutta gösterilmesini sağlar.
Uzun Tooltip Yazılarını Kırp: Bu seçenek işaretlendiğinde, uzun kolon isimleri tooltip alanında üç nokta (…) ile gösterilerek daha sade bir şekilde gösterilir.
Veri Gruplama
Toplam Kuralı: Sayısal verinin hangi toplama kuralına göre gösterileceğini belirler.
Yok: Bu toplam kuralı seçildiğinde, bar ve çizgi grafiklerindeki sayısal kolonlara herhangi bir işlem uygulanmaz.
Toplam (Sum): Bu toplam kuralı, sayısal kolon değerlerinin toplanarak gösterilmesini sağlar.
Ortalama (Avg): Bu toplam kuralı, sayısal kolonların ortalamasının hesaplanarak gösterilmesini sağlar.
Minimum (Min): Bu toplam kuralı, sayısal kolonlardaki en düşük değerin gösterilmesini sağlar.
Maksimum (Max): Bu toplam kuralı, sayısal kolonlardaki en yüksek değerin gösterilmesini sağlar.
Count: Bu toplam kuralı, sayısal kolonlarda kaç değer bulunduğunun (adetinin) gösterilmesini sağlar.
X Ekseni
Etiketleri Göster: X ekseninde yer alan etiketlerin görüntülenip görüntülenmeyeceği belirlenir.
Çakışan Etiketleri Gizle: Etiket isimleri çakıştığında, çakışan etiketlerin gizlenip gizlenmeyeceği belirlenir.
Etiketleri Kırp: Etiket isimleri çakıştığında, üç nokta (…) ile kısaltılarak gösterilip gösterilmeyeceği belirlenir.
Yazı Stili: X ekseni etiket isimlerinin kalın, italik veya altı çizili gibi yazı stilleriyle biçimlendirilmesini sağlar.
Etiket Yazı Boyutu: Etiket isimlerinin yazı boyutu belirlenir.
Yazı Stili: Etiket isimlerinde kullanılacak yazı fontu belirlenir.
Yazı Rengi: Etiket isimlerinin hangi renkte görüntüleneceği belirlenir.
Etiket Açısı: Etiketlerin hangi açıyla gösterileceği belirlenir.
Yalnızca Etiketler Sığmadığında Döndür: Bu seçenek işaretlendiğinde, etiketlerin yalnızca sığmadığında döndürülüp döndürülmeyeceği belirlenir.
X Ekseni Başlığını Göster: X ekseni başlığının görüntülenip görüntülenmeyeceği belirlenir.
Yazı Stili: X ekseni başlığının kalın, italik veya altı çizili gibi yazı stilleriyle biçimlendirilip biçimlendirilmeyeceği belirlenir.
X Axis Başlığını Kırp: X ekseni başlığı sığmadığında, üç nokta (…) ile kısaltılarak gösterilip gösterilmeyeceği belirlenir.
Yazı Boyutu: X ekseni başlığının yazı boyutu belirlenir.
X Ekseni Yazı Stili: X ekseni başlık metninin kalın, italik veya altı çizili gibi yazı stilleriyle biçimlendirilip biçimlendirilmeyeceği belirlenir.
Yazı Rengi: X ekseni başlığının hangi renkte görüntüleneceği belirlenir.
Y Ekseni
Eksen Tipi: Verilerin Y ekseninde tekli, çoklu veya yığınlı (stacked) olarak nasıl görselleştirileceğini belirler.
Y Ekseni Başlığını Göster: Bu seçenek işaretlendiğinde, Y ekseni başlığının görüntülenmesi sağlanır.
Kolon İsmini Başlık Olarak Göster: Bu seçenek işaretlendiğinde, Y ekseni başlığında kolon ismi kullanılır.
İsmi Görüntüle: Kolon İsmini Başlık Olarak Göster seçeneği kapalıysa, bu alana girilen metin Y ekseni başlığı olarak görüntülenir.
Yazı Stili: Y ekseni başlığında kullanılacak yazı tipini (font) belirlemenizi sağlar.
Y Ekseni Hizası: Y ekseni başlığının sola, ortaya veya sağa hizalanmasını sağlar.
Yazı Boyutu: Y ekseni başlığının yazı boyutunu belirler.
Y Ekseni Yazı Stili: Y ekseni üzerindeki değerlerin kalın, italik veya altı çizili gibi yazı stilleriyle biçimlendirilip biçimlendirilmeyeceği belirlenir.
Yazı Rengi: Y ekseni başlığının yazı rengini belirler.
Değer Ayarları
Çizgi Değerini Göster: Bu seçenek işaretlendiğinde, çizgi grafiklerde çizgilerin üzerine değerlerin yazılması sağlanır. Seçildiğinde, ilgili değerlerin yazı tipi, boyutu, rengi gibi ek ayarlar görüntülenir.
Yazı Stili: Çizgi grafik üzerindeki değerlerin yazı tipinin (font) belirlenmesini sağlar.
Yazı Boyutu: Çizgi grafik üzerindeki değerlerin yazı boyutunu belirler.
Yazı Rengi: Çizgi grafik üzerindeki değerlerin yazı rengini belirler.
Çizgi Değerini Renklendir: Bu seçenek işaretlendiğinde, çizgi grafiklerde değerlerin çizgiyle aynı renkte görüntülenmesi sağlanır.
Değer Açısı: Çizgi grafik üzerindeki değerlerin hangi açıyla gösterileceğini belirler.
Bar Değerini Göster: Bu seçenek işaretlendiğinde, bar grafiklerde barların üzerine değerlerin yazılması sağlanır.
Yazı Stili: Bar grafik üzerindeki değerlerin yazı tipinin (font) belirlenmesini sağlar.
Otomatik Hesaplama: Bu seçenek işaretlendiğinde, bar grafiklerde barların boyutuna göre değerlerin yazı boyutu otomatik olarak hesaplanır ve barların üzerine yazılır.
Yazı Boyutu: Bar grafik üzerindeki değerlerin yazı boyutunu belirler.
Yazı Rengi: Bar grafik üzerindeki değerlerin yazı rengini belirler.
Başlık Ayarları
Başlık: Grafiğe verilecek başlığın tanımlandığı alandır.
Başlık Hizası: Grafik başlığının sola, ortaya veya sağa hizalanmasını sağlar.
Başlık Yazı Stilleri: Grafik başlığının kalın, italik veya altı çizili gibi yazı stilleriyle biçimlendirilmesini sağlar.
Başlık Yazı Stili: Grafik başlığında kullanılacak yazı tipini (font) belirlemenizi sağlar.
Başlık Yazı Rengi: Grafik başlığının metin renginin değiştirilmesini sağlar.
Başlık özelliklerini rapordaki diğer pluginlere uygula: Tanımlanan başlık ayarlarının (stil, renk, hizalama vb.) aynı dashboard içindeki diğer grafik bileşenlerinin başlıklarına da otomatik olarak uygulanmasını sağlar.
Diğer
Göstergeleri Göster: Grafikte bu seçim yapıldıysa göstergeler grafikte yer alır.
Koşulsal Formatlamayı Göster: Koşulsal formatlama varsa ve bu seçenek seçildiyse koşullar grafik üzerinde gösterilir.
Veri Yok Açıklaması: Grafikte görüntülenecek veri bulunmadığında, kullanıcıya gösterilecek bilgilendirici metnin tanımlandığı alandır.
Kullanım Örneği
Yukarıdaki örnekte Çok Eksenli Grafik, yıllara göre Toplam Satış ve Kâr Oranı değerlerinin birlikte analiz edilmesi amacıyla kullanılmıştır.
Grafikte;
Kategori alanı olarak Yıl,
Kolonlar alanı olarak Toplam Satış,
Çizgiler alanı olarak Kâr Oranı
kullanılmıştır.
Bu yapılandırma sonucunda sütunlar yıllara ait toplam satış tutarlarını gösterirken, çizgi serisi aynı yıllara ait kâr oranlarını göstermektedir. Böylece farklı ölçü alanları, farklı grafik tipleri kullanılarak tek bir görsel üzerinde birlikte analiz edilebilmektedir.
Çok Eksenli Grafik, bar ve line grafiklerini aynı eksen üzerinde birleştirerek kullanıcıların hem miktarsal değişimi hem de eğilimleri eş zamanlı olarak değerlendirmesine olanak tanır. Bu sayede birbirini tamamlayan metrikler tek bir grafik üzerinden kolaylıkla karşılaştırılabilir.
Grafik, aynı zamanda drill özelliğini de desteklemektedir. Örnekte ilk görselde veriler yıl bazında görüntülenirken, kullanıcı 2024 yılına tıkladığında ikinci görselde olduğu gibi ay bazındaki dağılıma geçiş yapılmaktadır. Böylece kullanıcı aynı analizini farklı detay seviyelerinde sürdürebilir.
Ayrıca Çok Eksenli Grafik, Vary alanı ile birlikte de kullanılabilir. Vary alanına bir kategori kolonu eklendiğinde ve Y Ekseni > Eksen Tipi bölümünden Single Stack seçildiğinde, aynı kategori altındaki veriler üst üste (stacked) gösterilir. Böylece hem toplam değer hem de alt kırılımların dağılımı tek bir grafik üzerinden analiz edilebilir.
Bu esnek yapı sayesinde Çok Eksenli Grafik; bar grafik, line grafik, kombine grafik ve stacked grafik senaryolarını tek bir bileşen üzerinden destekleyerek farklı analiz ihtiyaçlarına uyum sağlar.
Not: Bu örnekte kullanılan drill özelliği, yıl seviyesinden ay seviyesine geçişi göstermektedir. Drill yapılandırmasına ilişkin detaylar Drill İşlemleri bölümünde ayrıca açıklanmaktadır.
Last updated